Natuurlijk is het gemakkelijk om via uw klantenprofiel bij bol.com suggesties voor andere muziek of auteurs te krijgen. Maar profilering door digitale databases kan ook negatieve gevolgen hebben, bijvoorbeeld wanneer een zorgpremie hoger wordt door uw surfgedrag, of wanneer uw kind door een mismatch in het elektronisch kinddossier in een risicogroep wordt ingedeeld.
Elektronisch kinddossier en klantprofielen
Woensdag 17 november hield het Rathenau Instituut een debatavond over het snel groeiende gebruik van databases. Belangrijkste conclusie: er moet duidelijkheid komen in hoe privégegevens in databases terecht komen, wie er inzage hebben en wat de doeleinden van deze digitale databases zijn. Op de avond werd door een panel met kenners, ervaringsdeskundigen en Tweede Kamerlid Brigitte van der Burg (VVD) stilgestaan bij twee voorbeelden – het elektronisch kinddossier en klantenprofielen op internet – die ook beschreven worden in de studie van het Rathenau Instituut Databases – Over ICT-beloftes, informatiehonger en digitale autonomie.
Naast onduidelijkheid over wie er met het elektronisch kinddossier (EKD) mag werken, wat voor informatie erin opgeslagen wordt en hoe het beveiligd wordt, is ook de transparantie niet helder. Inzage van ouders en kinderen in het EKD blijkt in het dagelijks leven niet gemakkelijk. Een ander probleem met het EKD zijn de risicogroepen waarin kinderen ingedeeld worden. Door een samenloop van omstandigheden kan een kind onterecht in een hoge risicogroep terecht komen.
Geen doel op zich
Kamerlid Brigitte van der Burg heeft vooral bezwaar tegen het EKD vanwege de vele gegevens die worden opgeslagen en de lange bewaartermijn. Andere aanwezigen gaan nog verder in hun kritiek, zoals Bart Jacobs (hoogleraar Computerbeveiliging, RU): “Het EKD is een technologische oplossing voor een ander probleem binnen de jeugdzorg. Het moet een hulpmiddel zijn bij de opvoeding, niet een doel op zich.”
Ook is er duidelijkheid vereist bij klantenprofielen op internet. Bedrijven vragen veel informatie aan online consumenten, maar voor welke doeleinden? Er wordt geopperd om bedrijven te verplichten om de gegevensstroom traceerbaar te maken voor consumenten. Van der Burg vindt dit een interessante optie, maar haast zich ook te zeggen dat de wetgeving noodzakelijkerwijs achterloopt bij de snelle ontwikkelingen op internet.
De macht in handen
Het Rathenau Instituut pleit in de studie voor een ICT-autoriteit die toezicht houdt op databases, maar volgens Henk Bosma is het vooral tijd dat de consument de macht in eigen handen neemt en transparantie eist.
Download een langer verslag
Meer informatie: