Digitalisering van de openbare ruimte

Mobiele telefoons, de OV-chipkaart, veiligheidscamera’s en GPS-systemen in onze auto - we worden omringd door digitale middelen. Ze volgen, leiden, helpen en controleren ons. Het project Digitalisering van de openbare ruimte laat zien hoe onze digitale en fysieke werelden in rap tempo versmelten tot een Internet van Dingen. We zijn ingecheckt, maar kunnen we nog uitchecken?

Een nieuwe fase in de informatiesamenleving
We gaan we niet meer alleen met onze pc vrij surfen op het net, maar leven steeds meer in het net. Want datzelfde netwerk wordt nu gebruikt om alles, overal in kaart te brengen, bij te houden en te controleren of alles wel netjes verloopt. Veel maatschappelijke vraagstukken van de informatiesamenleving komen daardoor in een ander daglicht te staan. Is privacy nog wel een werkbaar begrip, als we het toch bijna niet meer hebben? Is het nog wel een luxe om continu online te zijn, is het nu misschien juist prettig om dat af en toe juist niet te zijn?

Identiteitsbeheer
Het onzichtbare net waar we in leven geeft en neemt informatie, het helpt en het stuurt, het beperkt de privacy en empowered tegelijkertijd. Dat brengt ons als gebruikers ervan in een dubbele positie. Enerzijds willen we niet dat iedereen ons vanuit dit net overal volgt en controleert. Anderzijds willen we juist toegang tot dit net, om onze weg te vinden, te betalen, te reizen, of onze vrienden te ontmoeten. Ook willen we het net inzetten voor het waarborgen van onze veiligheid. In dit project introduceren we het begrip Identity Management als een manier om zowel privacy als empowerment te waarborgen. Identity Management is een socio-technisch concept: het gaat over nummers in systemen die mensen toegang geven en informatie over hen opslaan, maar het gaat ook over het beeld dat we van elkaar krijgen en hoe we elkaar beoordelen.

Publicaties
We willen de mensen die gaan over de openbare ruimte laten zien dat informatietechnologie daar een steeds belangrijkere rol speelt. We kozen voor ons boek daarom voor Nai Uitgeverij. Het Nederlandse boek kwam uit in mei 2010: 'Check in / check uit. De digitalisering van de openbare ruimte' Omdat er ook internationaal vraag bleek naar ons werk, hebben we ons verhaal verbreed en in het Engels uitgebracht: 'Check in / check out. The Public Space as an Internet of Things' (2011) Beide boeken zijn vormgegeven met tags: lezers kunnen die scannen met hun smartphone en krijgen dan meer informatie, een filmpje of een gesproken tekst. Zo loopt ook bij het boek het fysieke en virtuele door elkaar.

Tastbaar maken
In dit project zijn we ook zelf aan de slag gegaan met digitale middelen om de digitalisering van de openbare ruimte zichtbaar te maken.

• De Privacy Coach: check uw pasjes met de mobiel
• GeoCam: Stel je voor, Google Earth wordt live
• Networked Car: zet je rijdende auto op de virtuele kaart
• Tag: boek krijgt virtueel leven