Innovatiebeleid

Innovatiebeleid heeft nauwe relaties met wetenschapsbeleid. In veel innovaties en vernieuwingen speelt kennis een belangrijke rol, kennis die uit verschillende bronnen kan komen, waaronder wetenschappelijk onderzoek.

De verantwoordelijkheid van het ministerie EL&I
Het ministerie van Economische Zaken, Landbouwe en Innovatie (EL&I) is eerstverantwoordelijke voor het innovatiebeleid in Nederland. Het richt zich op het bevorderen van kennisontwikkeling door bedrijven en samenwerking tussen kennisinstellingen en bedrijven. Innovatie door bedrijven bepaalt in belangrijke mate welvaartsgroei, nu en in de toekomst.

Van specifiek naar generiek beleid
In het Regeerakkoord van oktober 2010 hebben de coalitiepartijen afgesproken om de bestaande themagerichte innovatiesubsidies op het terrein van (het voormalige ministerie van) Economische Zaken af te bouwen. Generiek beleid komt in de plaats van specifiek beleid. De bestaande fiscale faciliteit via de WBSO (Wet Bevordering Speur- en Ontwikkelingswerk) wordt uitgebreid en er komt een innovatiefonds voor het MKB.

Bedrijfslevenbrief
Als uitvloeisel van het Regeerakkoord heeft het Kabinet in februari 2011 een nota uitgebracht met de hoofdlijnen van een nieuw bedrijfslevenbeleid. Kern van deze nota is dat het Kabinet gericht wil investeren in negen topsectoren van de economie. Het is de bedoeling om knelpunten aan te pakken die de groei van deze sectoren belemmeren. Het Kabinet kiest voor negen sectoren waar Nederland door zijn ligging en geschiedenis sterk in is:

water
agrofood
tuinbouw
hightech
life sciences
chemie
energie
logistiek en
creatieve industrie

Het kabinet wil de komende jaren bestuurlijke knelpunten aanpakken, zoals de verbetering van het vakonderwijs, handelsbelemmeringen wegnemen, de infrastructuur versterken, onnodige regels afschaffen en een soepeler instroom van kenniswerkers bevorderen. Daarnaast wordt over de gehele breedte van de rijksbegroting 1,5 miljard euro aan onderzoeksmiddelen gericht ingezet op de negen topsectoren. Per sector hebben ondernemers, overheid en kennisinstellingen een agenda opgesteld. Deze agenda’s zijn op 17 juni 2011 aangeboden aan de minister van EL&I. Het kabinet heeft hierop een reactie geschreven in de vorm van een nota aan de Tweede Kamer: 'Naar de Top, het bedrijvenbeleid in actie(s)'.

Financiering innovatieprogramma's
De overheid ondersteunt de innovatie in Nederland oa. door de financiering van innovatieprogramma's van bedrijven in samenwerking met kennisinstellingen. Op de website van NL Innovatie, een onderdeel van Agentschap NL, is een overzicht te vinden van de lopende programma's en regelingen. Voorbeelden zijn: de Technologische Top Instituten, de Innovatiegerichte Onderzoekprogramma's, de Stichting Technische Wetenschappen van NWO, de vraagprogrammering bij TNO en de GTI's.

Zie voor de innovatiegerichte onderzoeksprogramma's ook Agentschap NL

Innovatievouchers
Het ministerie EL&I geeft innovatievouchers uit, waarbij een onderneming in het midden- en kleinbedrijf een onderzoeksvraag kan voorleggen aan een kennisinstelling. Zo kan de kennis die daar aanwezig is worden toegesneden op de situatie van het bedrijf. De onderzoeksuitkomsten kunnen gebruikt worden voor de vernieuwing van een product of proces. Daarnaast kan een bedrijf een innovatievoucher inzetten om de kosten van een Nederlandse of Europese octrooiaanvraag te betalen.

Zie voor meer informatie over innovatievouchers Agentschap NL

Wet Bevordering Speur- en Ontwikkelingswerk
Ook is het ministerie EL&I verantwoordelijk voor de uitvoering van de WBSO (Wet Bevordering Speur- en Ontwikkelingswerk), die sinds 1994 bestaat. De WBSO is een fiscale stimuleringsregeling waarmee de Nederlandse overheid een deel van de loonkosten voor speur- en ontwikkelingswerk, vergelijkbaar met Research and Development, compenseert. Het budget van de WBSO bedroeg in 2010 € 1.037 miljoen (inclusief een eenmalig verhoging met € 150 miljoen).

De WBSO kent drie faciliteiten:

Een tegemoetkoming in de loonkosten die gemoeid zijn met S&O in de vorm van een vermindering van de af te dragen loonheffing
Een aftrek S&O voor zelfstandige ondernemers
Een extra tegemoetkoming voor startende ondernemers of ondernemingen

Zie voor meer informatie over de WBSO Agentschap NL (voormalig SenterNovem). Agentschap NL voert de regeling uit voor het ministerie van EL&I.

Meer informatie?

Voor meer informatie over innovatiebeleid in Nederland, zie het ministerie van EL&I