Overheidsinstrumenten
De overheid kan op verschillende manieren een rol in het wetenschapsbeleid spelen. Bijvoorbeeld via het mechanisme van financiering van onderzoek, via wet- en regelgeving voor organisaties en via bestuurlijk overleg met wetenschapsorganisaties.
Directe en indirecte financiering
De overheid financiert universiteiten en onderzoeksinstellingen op basis van een directe en structurele bijdrage, met als belangrijk doel het in stand houden van de onderzoeksinfrastructuur. Daarnaast besteedt de overheid rechtstreeks onderzoek aan bij onderzoekorganisaties op basis van projecten of programma's en financiert het indirect onderzoek via intermediaire organisaties als Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) en Agentschap NL.
Lees verder over de ministeries en hun uitgaven voor onderzoek
Wet- en regelgeving
Een aantal wetenschapsorganisaties heeft directe banden met de overheid. Naast een financieringsrelatie bestaat er dan vaak ook een relatie die is gebaseerd op wet- en regelgeving van overheidswege. Dit geldt voor de universiteiten, de KNAW, de Adviesraad voor het Wetenschaps- en Technologiebeleid (AWT), NWO en de Nederlandse Organisatie voor Toegepast Natuurwetenschappelijk Onderzoek (TNO). In de wetgeving zijn de taken, verantwoordelijkheden en activiteiten van de betrokken organisaties vastgelegd. Daarnaast is ook de rol (bevoegdheden) van de overheid ten aanzien van de organisatie vastgelegd, zoals het doen van benoemingen of het vaststellen van documenten.
Lees de tekst van de wetgeving voor:
Bestuurlijk overleg met wetenschapsorganisaties
Een belangrijk deel van de relatie tussen overheid en instelling vindt plaats via dialoog en overleg. Dat gebeurt op verschillende niveaus: tussen minister en bestuur, tussen het bureau van de instelling en de ambtelijke organisatie. In die dialoog kunnen nadere afspraken worden gemaakt, kunnen problemen worden besproken, of andere zaken aan de orde komen.