• U moet ingelogd zijn om onderwerpen te kunnen volgen.

    Log-in als u al een account heeft of maak een gratis account aan.

De meetbare mens

Apparaten die je hartslag en calorieverbruik meten, je slaap-waak ritme en menstruatiepatroon, je alcoholinname en stressniveau, je afkomst en ziekterisico, je hersenactiviteit en gemoedstoestand, je emoties en gedrag. Apparaten die steeds goedkoper worden, steeds mobieler, steeds sneller, steeds populairder.

Maar ook een opkomende do it yourself mentaliteit. Patiënten die hun eigen klinische studies en biobanken opzetten. Burgers die hun slaap meten voor de wetenschap, of supernova’s ontdekken, of bijwerkingen van medicijnen nauwgezet bijhouden en rapporteren via zelf gebouwde software. Consumenten die online genetische tests bestellen. Diabetici die zelf meten en weten, monitoren en bijstellen. Artsen die hetzelfde doen, maar daar soms andere conclusies aan verbinden.

Deze DIY mentaliteit gaat samen met de opkomst van grootschalige databases vol correlaties die steeds beter ons gedrag kunnen voorspellen, onze kans op kanker, ons risico op ziekte en dood. Cijfers die ons nu wijzen op welke manier onze levensstijl ons straks parten gaat spelen. En wat dat zoal gaat kosten. Een wetenschap die steeds vaker draait om grote getallen, om verbanden, biostatistiek, patronen. Een geneeskunde van algoritmen. Een industrie van tellers en meters. Een cultuur van rekenmeesters.

De meetbare mens gaat over het kwantificeren van lichaamsfuncties, hoe dit ons gedrag en onze levensstijl beïnvloedt en wat de gevolgen zijn van al dat meten voor politiek en beleid. We zijn steeds meer geneigd het menselijk lichaam te beschouwen als vorm van kansberekening, als optelsom van voorspelbare waarden en functies. Het menselijk lichaam is een kwantificeerbaar object geworden; een verzameling nullen en enen die je kunt meten, uitlezen, manipuleren, monitoren, pimpen en verbeteren en waarop je kunt ingrijpen, bezuinigen, sturen, en controle uitoefenen. Dat is althans de belofte én de angst.

Het Rathenau Instituut wil met het onderwerp ‘het meetbare lichaam’ de effecten in debat brengen van het doorlopend meten op wie we zijn en hoe we denken over ziekte en gezondheid. Dat doen we met een bundel waarin verschillende meetpraktijken worden doorgelicht en een cross-mediaal kunstproject waarmee we het meetbare lichaam voor een breder publiek willen verbeelden.