calendar tag arrow download print
Image
Digitale vaardigheden
artikel
05 maart 2020

Nederlanders kunnen digitale vaardigheden verbeteren

technologisch burgerschap digitale samenleving digitale transitie Digitale democratie digitalisering
Opa leert een online spelletje van zijn kleinzoon Abel. Foto: Hollandse Hoogte (Sabine Joosten)
De overheid vindt het belangrijk dat Nederlanders goed kunnen omgaan met computers en hun weg vinden op internet. In de digitale samenleving moet iedereen kunnen meedoen. Nu is dat nog onvoldoende het geval, zo blijkt uit nieuwe cijfers van het Rathenau Instituut. Niet alleen ouderen en lageropgeleiden kunnen hun vaardigheden verbeteren, ook jongeren en mensen met een hogere opleiding.

In het kort

  • Vergeleken met andere EU-burgers hebben Nederlanders goede digitale basisvaardigheden.
  • Lageropgeleiden zijn minder digitaal vaardig, met name de ouderen.
  • Veiligheid kan beter bij alle groepen, evenals de deelname aan het online publieke debat en breder technologisch burgerschap.

Basisvaardigheden

Bijna 80% van de Nederlanders beschikt over digitale basisvaardigheden. Ze weten informatie te vinden op internet, kunnen mails versturen en internetbankieren. Daarmee doet Nederland het beter dan veel andere landen in de Europese Unie, waar dit percentage op gemiddeld 58% blijft steken. Wel zijn er in Nederland grote verschillen tussen groepen. Ouderen (55+) zijn duidelijk minder vaardig dan jongeren. Dat geldt met name voor de lageropgeleiden (maximaal VMBO), waar niet meer dan 38% de basisvaardigheden beheerst. Dat komt met name doordat ze minder goed overweg kunnen met softwareprogramma’s als Word en Excel.

Technologisch burgerschap

In eerder onderzoek heeft het Rathenau Instituut gepleit voor technologisch burgerschap. Dit betekent dat mensen de mogelijkheden van digitalisering begrijpen en kunnen omgaan met de risico’s ervan. Belangrijk is ook dat ze kunnen deelnemen aan het digitale publieke debat en hierin zelf keuzes kunnen maken.

Op die terreinen zijn nog duidelijk verbeteringen mogelijk, zo laten onze cijfers zien. Veel mensen zijn slordig bij het beschermen van hun privacy. Login-gegevens voor sociale media gebruiken ze vaak ook voor andere internetdiensten, waardoor ze bedrijven toegang geven tot persoonlijke informatie. Jongeren en hogeropgeleiden (HBO+) doen dat vaker dan ouderen en Nederlanders met een lagere opleiding.

Daarnaast gebruikt minder dan één op de tien Nederlanders het internet voor politieke discussies: 9% neemt deel aan online-consultaties, 8% geeft zijn of haar mening via blogs of social media. Met die cijfers blijft Nederland net iets onder het EU-gemiddelde steken.