calendar tag arrow download print
Image
rechtenvrij Pixabay
artikel
06 november 2019

Een missiegerichte aanpak voor slimme zorg en e-health

Apps gezondheid
Deze week vergadert de vaste Kamercommissie voor VWS over AO e-health en slimme zorg. Het Rathenau Instituut geeft de vaste Kamercommissie voor VWS deze vier punten mee:
  1. Maatschappelijke inbedding van slimme zorg / e-health vraagt om missiegerichte zorginnovaties, in samenwerking met alle betrokken partijen.
  2. Voor een missiegerichte aanpak is het belangrijk eerst politiek te debatteren over wat goede zorg is, en pas daarna over de rol van technologie daarbij.
  3. Het recht op betekenisvol contact en waarden als rechtvaardigheid en autonomie verdienen meer aandacht bij zorginnovaties (‘ethics by design’).
  4. Bestaande ‘best practices’ moeten breder worden benut en opgeschaald. 

Dit artikel is geschreven als Bericht aan het Parlement. Lees het volledige bericht. 

Inleiding

Digitale innovaties hebben een prominente rol toebedeeld gekregen in het bijdragen aan de belangrijke maatschappelijke uitdagingen in zorg en gezondheid. Dit blijkt bijvoorbeeld uit de MedTech-visie[1] van het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) en het missiegeoriënteerde innovatiebeleid dat het ministerie van Economische Zaken en Klimaat (EZK) in 2018 heeft ingezet, onder andere voor zorg en gezondheid.[2] De sector van zorg en gezondheid wil met slimme zorg en e-health, waaronder bijvoorbeeld robotica en telecare vallen, veel verschillende doelen tegelijkertijd nastreven: kwaliteit, doelmatigheid, toegankelijkheid van zorg, en patiënt-gecentraliseerde, menswaardige zorg. Overheden, kennisinstituten, zorgaanbieders, verzekeraars, zorgpersoneel en burgers anticiperen – ieder op hun manier – op het gebruik van deze technologieën.

Maatschappelijke inbedding van innovaties

Het missiegericht inzetten van technologie kan een positieve bijdrage leveren aan gezondheid en zorg, maar de implementatie van innovatieve oplossingen in de zorg is niet vanzelfsprekend. Ze kunnen alleen effectief zijn en voortbestaan als ze maatschappelijk ingebed raken. Dat betekent dat innovaties alleen robuust zijn als ze onderdeel worden van:  technologische systemen en infrastructuren, markten en productieketens, wet- en regelgeving, standaarden, gedragscodes en protocollen, en waarden, opvattingen, verwachtingen, en routines van gebruikers en het brede publiek.[3] 

Aandachtspunten bij het huidige beleid slimme zorg en e-health

Voor het AO E-health / slimme zorg zet het Rathenau Instituut in dit Bericht aan het Parlement een aantal aandachtspunten op een rij, op basis van eigen onderzoek en dat van internationale collega-instituten. Het bericht eindigt met een aantal beleidsopties. 

1. Gewenste zorg moet centraal staan, de technologie volgt
2. Publieke waarden verdienen meer aandacht bij de ontwikkeling van slimme zorgtoepassingen
3. Maatschappelijke inbedding van digitale innovaties in zorg en gezondheid vraagt om een missie-gericht innovatiebeleid
4. ‘Best practices’ identificeren en opschalen heeft coördinatie nodig
Beleidsopties
Voetnoten